Een nieuwe stupa op de steppe

De heropleving van Boeddhisme in Mongolië

Ooit het grootste keizerrijk ter wereld, is MongoliŽ nu slechts een donkere, onbekende plek op de wereldkaart. Zo goed en zo kwaad als het gaat proberen de MongoliŽrs zich aan te passen, aan nieuwe omstandigheden na meer dan 60 jaar communisme. Vooral het Boeddhisme mag zich weer in een warme belangstelling verheugen.

Het is 1937 en Stalin gromt. Zijn grom is aangezwollen tot een donder als het de steppes van MongoliŽ bereikt. In verloop van enkele jaren wordt een religieuze traditie met de grond gelijk gemaakt. Het boeddhisme verdwijnt uit het publieke leven van het dan communistische Land van de Blauwe Hemel. Maar, zoals later zou blijken, ondergronds blijft er iets gloeien. In de grootschalige operatie worden 17.000 kloosterlingen vermoord of gedeporteerd naar SiberiŽ, om nooit meer terug te keren. Vrijwel alle tempels en religieuze monumenten worden met de grond gelijk gemaakt. Het Gandan klooster in Ulaanbaatar weet als een van de weinige voor een groot gedeelte te overleven en blijft in gebruik als een showcase voor buitenlandse gasten. Maar na de val weet het communisme weer te terug te keren in het leven van de MongoliŽrs. Het straatbeeld wordt opgefleurd door de rode gewaden van de monniken; kloosters worden heropgebouwd en rituelen weer uitgevoerd; mensen laten hun vingers weer langs de stupa's glijden en gebedsmolens draaien hun rondjes. Het verhaal van een wonderbaarlijke verrijzenis.

Ingeklemd tussen de beer Rusland en de draak China ligt het ooit heldhaftige MongoliŽ. Op snelle paarden bouwden de Mongolen het grootse keizerrijk ooit. Nu fluisteren alleen nog de geschiedenisboeken van deze roemruchtige tijden van de gevreesde khaans. Er is weinig over van deze tijden behalve een vage herinnering en een grote nationale trots. Na drie eeuwen Chinese overheersing wordt het huidige MongoliŽ in de jaren 20 van de 20e eeuw zelfstandig en een communistische staat wordt gevormd. Deze staatsvorm grijpt op rigoureuze wijze in op het leven van de MongoliŽrs. De nomaden worden gedwongen zich op een plaats te vestigen. In de tweede helft van de jaren dertig wordt de grote macht van het Boeddhisme met grof geweld gebroken.

Hoe nu kon een zo rigoureuze vernietiging plaatsvinden? Natuurlijk gaan communisme en religie op fundamentele gronden al niet zo goed samen. Als "opium voor het volk" houdt religie de massa braaf en mak. Het proletariaat wordt verdoofd door de wierook van het geloof. Interessant is overigens dat in het nomadische MongoliŽ zich nooit een arbeidersklasse van enige omvang heeft gevormd. Toen het land als tweede natie in de wereld het communisme aannam, brak het daarmee in een klap de basis van de communistische leer. Maar hoe dan was het mogelijk dat pas na verloop van tijd de kop werd ingedrukt?

Een deel van de verklaring schuilt in het feit dat het Boeddhisme een grote politieke macht. Maar dan een derde van de mannelijke bevolking was monnik of lama en een groot gedeelte van het privť-bezit was in handen van de Boeddhistische kerk. Aanvankelijk probeerde de communistische leiders deze religieuze macht voor hen te winnen. Toen dit niet bleek te lukken, werd onder invloed van Stalin voor een radicale oplossing gekozen.

Een van de kloosters die in die dagen is verwoest is Baldan Baraivan, gelegen in het geboorte gebied van de Mongoolse vader des vaderlands: Chinggis Khaan (Djengis Khan). In haar hoogtijdagen huisveste het klooster 3.000 monniken. Er was colleges voor filosofie geneeskunde en astrologie. Op een steenworp afstand was een gerelateerd nonnenklooster. De betoverende locatie vind zijn weerslag in een rijke symboliek. De bergen eromheen worden aangeduid als de tijger, de leeuw, de draak en de garuda. De plattegrond van het klooster wordt gezien als het lichaam van een mythisch wezen: de plaatsen van de verschillende tempels symboliseren de lichaamsdelen, een meertje staat voor de blaas.

Maar ook hier kwamen de communisten. Zij vernielden en plunderden de tempels en tweemaal teisterde een brand deze gewijde plaats. Slechts de vier muren van de hoofdtempel bleven als een pijnlijke herinnering staan.

Hoop

In de jaren zestig liberaliseert ook in MongoliŽ het communisme enigszins. Als gevolg hiervan neemt de regering een wet aan waarin de vrijheid van religie wordt afgekondigd. Het blijft echter bij een voornamelijk papieren vrijheid. Schrijnend zijn de beelden van enkele monniken in het Gandan klooster die hun rituelen uitvoeren onder het toeziend oog van een militair.

Pas in 1990 gloort de hoop van een werkelijk religieuze vrijheid, als in navolging van de Sovjet-Unie het communisme in MongoliŽ valt. In 1992 wordt een nieuwe grondwet aangenomen en een tijdperk van vernieuwing zet in. Op economisch, politiek en religieus vlak broeit het aan alle kanten en moeizaam slaat MongoliŽ de weg in van liberalisering, democratie en kapitalisme. Het Boeddhisme eist haar plaats terug in de samenleving weer op. Kloosters worden weer heropgebouwd en nieuwe worden gesticht. Koortsig wordt er gezocht naar de 65 jaar geleden begraven religieuze voorwerpen. Sommige worden weer gevonden, maar van de meeste weet niemand meer waar ze zijn. Ook bij de uitvoering van de rituelen laat het collectieve geheugen de MongoliŽrs vaak in de steek. Oude monniken trekken weer een monnikskleed aan en voeren aarzelend uit wat zij zich nog herinneren. Jonge mensen worden weer opgenomen in de kloosters en de mensen stromen toe om rituelen bij te wonen. Ook de politiek heeft het Boeddhisme omarmd; in vele aspecten kunnen de politici weer hun traditionele en religieuze waarden uiten. Zelfs is er een poging ondernomen om van het Boeddhisme weer een staatsgodsdienst te maken, maar de internationale gemeenschap steekt daar een stokje voor. Een verscheidenheid aan christelijke organisaties is daarvan het levende bewijs. Enkele van hen hebben zich het lot van de minderbedeelden aangetrokken, anderen lijken zich meer op bekering van de MongoliŽrs te richten. Er is zelfs enige tijd een televisiestation waar het seculiere programma-aanbod wordt doorweven met christelijke commercials en bijbelteksten. De glamour van het westerse christendom trekt, maar de meeste MongoliŽrs staan er toch gematigd negatief tegenover. Ondertussen probeert ook het boeddhisme mee te profiteren van de aantrekkingskracht van het Westen. Een lange blanke AustraliŽr is aangewezen als hoofd van een belangrijk boeddhistisch orgaan en series waarin Richard Gere en Keanu Reeves het boeddhisme toelichten worden op nationale televisie vertoond. Ook wat betreft de financiering is MongoliŽ in sterke mate afhankelijk van international gelden. De armoede is groot en de te herstellen schade enorm. Lokale groepen proberen hun cultuur en historie te herstellen, maar zijn vaak afhankelijk van individuele giften en inzet vanuit het Westen.

Baldan Baraivan is een voorbeeld waar het lokale initiatief is opgepikt door iemand met meer mogelijkheden. In 1998 wordt de Amerikaan Mark Hintzke voorgesteld aan de stokoude hoofdmonnik van het klooster. Hij besluit zich in te zetten voor dit klooster en haar betekenis voor de lokale gemeenschap, en initieert het Cultural Restoration Tourism Project (CRTP). Elk jaar reizen een aantal vrijwilligers van over de hele wereld naar deze afgelegen plaats in MongoliŽ, om daar - letterlijk - hun steentje bij te dragen aan de heropbouw. Het zijn ook deze vrijwilligers die voor een groot gedeelte de inkomsten voor het project genereren. Nu in 2002 kan na jaren van voorbereiden eindelijk met de feitelijke bouw worden begonnen. Eerst moest het kamp worden gebouwd, de omgeving verkent op vondsten, de architectuur van de tempel worden gereconstrueerd en de tekeningen gemaakt. Maar nu de basisvoorwaarden zijn geschapen kan dan eindelijk echt de spade in de grond. De heropbouw van het Boeddhisme in MongoliŽ gaat een moeizame weg, maar aan de einder gloort de hoop op een hernieuwde manifestatie van de ooit zou wijdverspreide uitoefening van de dharma.

Meer informatie over MongoliŽ is te vinden via mongolie.pagina.nl . Voor verdere informatie en een eventuele donatie voor het kloosterproject van Baldan Baraivan kunt u terecht op de site van het Cultural Restoration Tourism Project: www.crtp.net .

Dit artikel verscheen eerder in een bewerking in het Kwartaalblad Boeddhisme
 
 

^

Site Overview


dmoz.org | mongoliabooks.com | mongolia-web.com | mongoliantemples.net | danzanravjaa.org

 


Google
 
Web mongoluls.net
mongolia-web.com mongolianmatters.com
Mongolia General

Introduction
Geography
Glossary
Bibliography
Historical Images and Emblems
Guide Books on Mongolia
Ulaanbaatar in images
Ulaanbaatar City Buildings and Statues
Stamps of Mongolia
Mongolian Food and Recipes
Buuz Recipes
The Mongol Ger
The Spirit Banners of Genghis Khan
Morin Khuur
General facts
Funny and remarkable facts
Mongolian gerbil
Historical Path of Mongolia's
Statehood and Independence

Site Map

Language

Mongolian Language
Language Tutorial
Mongolian font
Mongolian Grammar

Books on Mongolia

Mongolia bookshop
Guide Books on Mongolia
Historical books - new!
Book: Genghis Khan and the Modern World
Story of the Weeping Camel - DVD
Where the pavement ends: bicycle trip
Modern Mongolia A Concise History
Mongolia Photo Book - Marco van Duyvendijk

Buddhism (in general)

Introduction on Buddhism
Buddhist monasteries
Buddhism links
Het leven van Boeddha (Nederlands)
Nieuwe stupa op de steppe (Nederlands)
Mongolie Nieuws (Nederlands)

Arts Council of Mongolia

Enkhtur - Artist of the Month
Mongolia - Buddhist and Historic Art book
Arts Council Home

Other Sites:

Mongolia book shop
Hovsgol Ecology
IN Mongolia Consulting
Mongolia Pictures

More Mongolian Buddhist Sites:

Erdene Zuu http://www.erdenezuu.mn/
Amarbasgalant http://amarbayasgalant.org

Mongolian Buddhism Yahoo Group - New!
http://groups.yahoo.com/group/mongolianbuddhism/

 

Subscribe to mongolianbuddhism
Powered by groups.yahoo.com

 

 

 


Religion in Mongolia

The history of religion in Mongolia
Mongolian Aspects of Buddhism
Faith in Motion
Monasteries in Mongolia
Traditional Celebrations in Greater Mongolia
Anthropological definition of religion
Ten black sins and ten white charities
Soyombo
Northern Buddhist Conference on Ecology and Development
News on Buddhism in Mongolia

Mongolian Celebrations and Festivals

The Nadaam Festival of Manly Sports
Tsagaan Sar: The Mongolian Lunar New Year
Impression: Tsagaan Sar in Khentii
Celebration in the Countryside

Monasteries in Mongolia

Overview
Amarbayasgalant Khiid
Baldan Baraivan
Bakula Rimpoche
Bogd Khan Palace
Dashchoilin Khiid
Gandan
Geser Sum
Khamariin Khiid

Danzanravjaa Heritage

danzanravjaa.org

Khamariin Khiid
Images Marco van Duyvendijk - Photo Book
General Photo Gallery
Mr. Altangerel Images

Ancient Mongolia

FACING EAST - Stone sculpture and petroglyphs of Central Asia

 

Recommended Sites:

Lingua Mongolia
- Classical Mongolian Grammer and Tutorials

Mongolian Photo Gallery
- Pictures from all over the country

Mongolian Properties
- Real Estate in the Land of Blue Heaven

Dutch Language Sites
Mongolie Startpagina
Mongolie Cultuur Pagina
Mongolie Reizen Pagina
Mongolie.net (in Dutch)
Mongolie Nieuwsbrief

News Sites
Mongolia Web News
Mongolian Artist
Don Croner's World Wide Wanders

Sponsors:

Amazon.com
- Buying through this link will
support the costs for Mongoluls.Net


Order the New
Mongolia Lonely Planet!

Written by Michael Kohn



Google
 
Web mongoluls.net
mongolia-web.com mongolianmatters.com



 

^


Powered by

Mongolia Web News
© Copyright Mongoluls.Net 2002-2007
Web design and hosting: Open Steppe Web Consulting, Mongolia

In Development: Mongolia Community Site - Google Adsense - Mongolia Start Page

My Topsites List